Stuk voor stuk (7)

Aflevering 7 (november 2015)

Snapshot

Net als een chronologische sortering van documenten kan de momentopname een hulpmiddel zijn om het historisch inzicht te vergroten. Door zoveel mogelijk archiefmateriaal over een korte periode bij elkaar te brengen ontstaat een tijdsbeeld. Juist het in samenhang bezien van bijvoorbeeld gegevens over de bebouwing, de bewoning en de bedrijvigheid in een beperkte tijd levert ontzettend nuttige achtergrondinformatie.

Een voorbeeld uit de twintigste eeuw is de verhuizing van het televisiebedrijf van Bussum naar Hilversum, aan het eind van de vijftiger/het begin van de zestiger jaren. Een vergelijking van de situatie in de rivaliserende gemeenten gedurende deze periode maakt duidelijk dat Bussum op geen enkele manier oplossingen kon bieden voor de problemen die de snelle groei van de t.v. veroorzaakt. Gebrek aan ruimte en het ontbreken van bouwinitiatieven in een tijd van structurele woningnood. De feiten maken duidelijk dat de aanvankelijke keus voor Bussum als “mediastad” een beroerde keuze was. De archiefgegevens spreken boekdelen.

Een negentiende-eeuws voorbeeld van een archiefonderzoek dat een historische gebeurtenis juist raadselachtiger maakt is de losmaking van datzelfde Bussum van de gemeente Naarden. Een inventarisatie van het dorpje onder de rook van de vesting in aanloop naar het jaar 1817 (het aantal huizen en bewoners, getallen over het bedrijfsleven en over het financiƫle verkeer) geven het beeld van een samenlevinkje dat nauwelijks een zelfstandig bestaan kan dragen. Kennelijk heeft een niet-materieel argument de doorslag gegeven bij het koninklijk besluit.

Het Stads- en Streekarchief is een onuitputtelijke bron voor dit soort gegevensverzamelingen. Vaak zijn het de saaie en taaie archiefonderdelen zoals belasting-kohieren en kadaster-registers die daarbij het meeste bieden.

Kwestie van snappen.

Hans Jonker

 

 

Biljetten van inquartiering in Bussum den 19 Maart 1798
 

Afbeelding:

Een beeld van Bussum in de Franse Tijd: biljetten van inquartiering in Bussum den 19 Maart 1798

 

 

 

Laatst gewijzigd: 05/11/15