Stuk voor stuk (6)

Aflevering 6 (oktober 2015)

Chrono logisch

Bij archiefonderzoek kan het handig zijn om uit een aantal heel verschillende bestanden een lijst van feiten op te stellen op volgorde van datum. Dat helpt bij het zien van de samenhang tussen de gegevens en bij het verklaren van onbegrijpelijkheden. Dateringsgegevens over personen koppelen aan de data van “zakelijke” gebeurtenissen kan een onderzoek vlot trekken. Uit ervaring weet ik inmiddels dat met name de opstelling van een datumlijstje op basis van gegevens uit het bevolkingsregister en de burgerlijke stand een nuttig hulpmiddel is. Hoe oud was deze persoon eigenlijk op dat moment? Wanneer verhuisde hij? Huwelijksdatum? Gezinsuitbreiding?

Zo’n chronologisch overzicht heb ik bijvoorbeeld opgesteld van het leven van de Bussumse “projectontwikkelaar” Joseph Hermann Biegel (1837-1922). Bij het lezen van de ontelbare brieven van deze veelschrijver is dit overzicht een nuttig hulpmiddel gebleken bij het plaatsen van Biegels grieven, verzoeken en adviezen in de context van zijn persoonlijk leven.

Een meer zakelijk voorbeeld van de kenniswinst die het op een tijdbalk noteren van gegevens uit verschillende archiefbronnen oplevert: In het onderzoek naar de geschiedenis van cacao- en chocoladefabriek Bensdorp bleek een compleet overzicht van de bouw, verbouw en sloop van de gebouwen in Bussum te ontbreken. De in het gemeentelijk archief aanwezige bouwvergunningen (gelukkig keurig digitaal op datum te sorteren!) bieden maar een beperkt beeld van de vele veranderingen op het rommelige terrein aan de Herenstraat/Nieuwe Spiegelstraat, zo bleek. Ook is niet altijd een Hinderwetvergunning aangevraagd, zo bleek ook. En een bedrijfsarchief is er niet meer.

Dan bieden de fotocollectie (waarin met name de foto’s van de Dienst Gemeentewerken nauwkeurig gedateerd zijn), de krantencollectie (met advertenties voor aanbestedingen en voor de verkoop van sloopmaterialen) soelaas. Zo ook de “woningkaarten” van de ten behoeve van Bensdorp gesloopte woonhuizen. Allemaal aanwezig in het Stads- en Streekarchief in Naarden. Met veel in tijdsvolgorde gesorteerd plak- en knipwerk wordt dan de bebouwingsgeschiedenis alsnog compleet.

Synergie heet dat. 

Hans Jonker

Biegel meets Bensdorp
 

Afbeelding:

Biegel meets Bensdorp. L.F.Bensdorp koopt op 2 mei 1899 voor 6.600 gulden van J.H. Biegel een deel van het Nassaupark en laat daar de villa “Maracaïbo” bouwen. (archief notaris Sytse Scheffelaar Klots). 

 

 

 

 

Laatst gewijzigd: 05/11/15