Het Burgerboek van Naarden

Over hoe pannenkoeken een man fataal kunnen worden.

In het Stadsarchief te Naarden bevindt zich het Burgerboek uit de periode 1597-1639. Hierin werden de namen van de toenmalige burgers van de stad jaarlijks per straat opgetekend. Niet alle inwoners van Naarden waren automatisch burger van Naarden, want het burgerrecht was niet zo maar voor iedereen weggelegd. Het burgerschap ging over van ouder op kind. Daarnaast was het te verkrijgen door een huwelijk aan te gaan met een burger of burgeres of door het burgerrecht te kopen.

Burgerboek Naarden
 

Een burger kon aanspraak maken op bepaalde privileges die aan het burgerschap verbonden waren, zoals het uitoefenen van een beroep in een ambachtsgilde en het recht om invloed uit te oefenen op de samenstelling van het stadsbestuur. Daarnaast waren er ook verplichtingen, zoals het betalen van stedelijke belastingen en meehelpen aan de verdediging van de stad in oorlogstijd.

Tussen de namen van deze gegoede burgers van Naarden heeft de klerk ook allerlei niet alledaagse gebeurtenissen opgetekend. Neem het geval van Barent Tol ‘van sijn vrou doorsteken den 20 februarij ende ghestorven aan de quetsure den 24 dito s'avonts ontrent half 8 uren’. Hoe kwam het zo ver en wat hadden die pannenkoeken ermee te maken? Probeer er achter te komen in het transcript!

Lees meer over ontrouw, struikrovers en de pest in het Naardense Burgerboek in een artikel van J.A. Versteeg uit de Omroeper (1991, nr. 3).

Laatst gewijzigd: 05/02/14